SABAHATTİN ALİ’NİN HAYATI, KİTAPLARI, SANATI, ESERLERİ, EDEBİ KİŞİLİĞİ (3) (YAZARLARIN VE ŞAİRLERİN HAYATLARI, KİTAPLARI)

25 Şubat 1907’de Gümilcine’de doğdu. 21 Ağustos 1927’de İstanbul Muallim Mektebini bitirir. Görev almak üzere Ankara’ya gider.

Dayısı Doktor Rıfat Ertüzün’ün dostu Cevat Dursunoğlu’nun yardımıyla Yozgat Cumhuriyet Mektebi’ne atanır(1 Ekim 1927). Bir yıl kadar burada ilkokul öğretmenliği yapar. Burada konuşacak ve dertleşecek kimse bulamaz, içi bulanır. Kendini yalnız okumaya verir. yazar burada İstanbul’u özler, bu özlemde aşık olduğu Nahit’in de etkisi çoktur.

Yazar Nahit’in yanından hiç ayrılmaz, yanında bulunduğu sürece. Kız bundan tedirgin olur. Yazar bunu fark eder ve buna üzülür.

1928 yaz tatilinde daha fazla dayanamaz ve İstanbul’a gelir. Maarif Vekaleti yabancı dil öğretmenleri yetiştirmek için o sıralar Avrupa’ya öğrenci gönderir. Bunun üzerine buraya başvurur. 1928 yılında Almanya’ya gönderilir.

1930’da döndükten sonra Aydın, Konya ve Ankara ortaokullarında Almanca öğretmenliği; Mili Eğitim Bakanlığı Yayın Müdürlüğü’nde memurluk ve Devlet Konservatuarı’nda dramatorgluk yapar. 1945’te bakanlık emrine alındı, İstanbul’da Marko Paşa adlı mizah gazetesini çıkardı.

Sabahattin Ali Marko Paşa’nın 16 Mart 4946 tarihli sayısında çıkan “Topunuzun Köküne Kibrit Suyu” başlıklı yazısıyla Cemil Sait Barlas’a, 10 Mart 1947 tarihli sayısında çıkan “Biliyor musunuz” başlıklı yazısıyla Falih Rıfkı Atay’a ve Merhum Paşa’nın 26 Mayıs 1947 tarihli sayısında çıkan “Genç Arkadaş” başlıklı yazısıyla Nihal Atsız’a, “Hasan Ali - Kenan Döner Komedisi” başlıklı yazıyla da İsmet Rasim Tümtürk’e “neşren hakaret”ten dava açıldı. Gerçi gazetenin “sahibi ve mesul müdürü” Sabahattin Ali’ydi, ama “Genç Arkadaş”başlıklı olanı sayılmazsa, söz konusu yazılar (bilgi yelpazesi.net) onun değildi, Aziz Nesin’in, Şerif Hulusi’nin, Rıfat Ilgaz’ındı. Hepimizin başı yanmasın diye sorumluluğu o yüklenmiş, arkadaşlarından hiçbirinin adını savcıya vermemiştir.

Cemil Sait Barlas’la ilgili olan yazısı dört ay hüküm giymesiyle sonuçlandı. Nihal Atsız ile İsmet Rasim Tümtürk’le ilgili davalar ise beraber görüldü ve Sabahattin Ali üç ay hapis cezasına çarptırıldı. Kalan iki dava avukatlarınca hemen temyiz edildi.

5 Şubat 1948’de yazdığı “Asıl Büyük Tehlike Bugünkü İktidarın Devamıdır” başlıklı fıkradan dolayı kovuşturmaya uğradı. Ayrıca Cemil Sait Barlas’la ilgili hüküm de kesinleşti. 28 Mayıs 1941’de içeri alındı. 10 eylül’de çıkarıldı. Bu zaman zarfında en çok özlediği kızı Filiz olmuştur. 25 kasım 1947 günü piyasaya sunulan Alibaba ancak dört sayı çıkarabildi. Kağıt, basım, dağıtım konusunda karşılaşılan türlü engellemeler yüzünden 16 Aralık’ta kapandı. Daha sonra ne iş bulabilir ne de Ankara adlı yazmayı tasarladığı romanını yazabilir. Sürekli izlendiği için yurtdışına kaçmak ister, ancak Kırklareli dolaylarında bir kaçakçı tarafından öldürüldüğü iddia edilir.

Eserleri

Öyküleri

Kağnı (1936)

Ses (1937)

Yeni Dünya (1943)

Sırça Köşk (1947)

Romanları

Kuyucuklu Yusuf (1937)

İçimizdeki Şeytan (1940)

Kürk Mantolu Madonna (1943)

Şiirleri

Hapishane Şarkısı 3

Hapishane Şarkısı 4

Rüzgar

Dağlar

Melankoni

Kızkaçıran

Mayıs

Hey

Ağlayı Ağlayı

Kara Yazı

Bir Doğum Günü İçin

Kudurmalı

Bütün İnsanlara

Küprüde Sabah

İlk Beyaz Saç

Çakır

Aşk Başlangıcı

Gecenin Kemanı

Kalbimde Aşkınız

Firar

İstek

Kıyamadığım

Çocuklar Gibi

Koşma

Leylim Ley

Öyle Günler Gördüm Ki

Ruhumun Dalgaları

Son Mektup

Yetmez Mi

Eskisi Gibi

Mehpare

Şarkı 1

Şarkı 2

Şarkı 3

Şarkı 4

Hakkında Yazılan Eserler

Fatma Türe – Bir Usta, Bir Dünya, Sabahattin Ali (Yapı Kredi Yayınları)

Filiz Ali – Filiz hiç Üzülmesin…(Sel Yayıncılık)

Tuncer Cüceloğlu – Sabahattin Ali (Mitos Beyut Yayınları)

Mustafa Kutlu – Sabahattin Ali (De Yayınları)

Asım Bezirci – Sabahattin Ali Yaşamı, Sanatı, Eserleri (Evrensel Basım Yayın)

Muzaffer Uyguner – Sabahattin Ali Yaşamı / Sanatı / Yapıtlarından Seçmeler (Bilgi Yayınları)

Ramazan Korkmaz – Sabahattin Ali, İnsan ve Eser (Yapı Kredi Yayınları)